این آزمون چیست
پرسشنامه نیازهای اساسی، بر پایهی نظریهی انتخاب ویلیام گلاسر ساخته شده است. گلاسر، بنیانگذار واقعیتدرمانی، بر این باور بود که رفتار آدمی تلاشی است برای برآوردن پنج نیاز بنیادین که در ساختار زیستی ما ریشه دارند.
نکتهی محوری نظریهی او این است: شدت این پنج نیاز در افراد متفاوت است، و بسیاری از تعارضها — در رابطه، در خانواده، در کار — از همین تفاوت برمیخیزند، نه از بدخواهی. کسی که نیاز آزادیاش بسیار قوی است، در رابطه با کسی که نیاز عشق و تعلقش غالب است، بهطور طبیعی به تنش میرسد.
چه چیزی را میسنجد
شدت پنج نیاز اساسی:
بقا: امنیت، سلامت، آسایش جسمی و اطمینان از آینده.
عشق و تعلق: پیوند با دیگران، صمیمیت و احساس عضویت.
قدرت: کفایت، شناخته شدن، دستاورد و تأثیرگذاری.
آزادی: استقلال، انتخاب و نبود محدودیت.
تفریح: لذت، یادگیری، بازی و تازگی.
ساختار و اجرا
۳۵ گویه در مقیاسی چنددرجهای بر پایهی اینکه هر مورد چقدر برای فرد مهم است.
تکمیل آن حدود ۱۰ دقیقه طول میکشد.
نتیجه چطور خوانده میشود
پنج نمره. آنچه معنا دارد نمای پنجضلعی است، نه نمرهی کل: کدام نیاز در این فرد قویتر است و کدام ضعیفتر.
در واقعیتدرمانی، گام بعدی این است: هر نیاز قوی که برآورده نمیشود، منبع نارضایتی است. پرسش عملی آن میشود «چه کاری میتوانی بکنی که این نیاز را به شکل مؤثرتری برآورده کند».
در کار زوجی، مقایسهی دو نمای پنجضلعی اغلب روشنگر است و تعارضهای تکرارشونده را قابل فهم میکند.
چه کسی بهتر است این آزمون را بدهد
نوجوانان و بزرگسالان، در مشاورهی فردی و زوجی — بهویژه با رویکرد واقعیتدرمانی — و در خودشناسی.
محدودیتها
این پرسشنامه یک ابزار بالینی نیست و تشخیص نمیگذارد؛ نقشهای برای گفتوگو است.
هیچ الگویی در این آزمون بهتر یا بدتر نیست. نمرهی بالا در «قدرت» نشانهی خودخواهی نیست، و نمرهی بالا در «آزادی» نشانهی بیتعهدی نه.
پنج نیاز گلاسر برآمده از نظریه است، نه از تحلیل عاملی دادهها؛ این چارچوب مفهومی است و زیرمقیاسها کاملاً مستقل از هم نیستند.
نتیجهی این آزمون یک ابزار غربالگری است و تشخیص پزشکی به شمار نمیآید. اگر نتیجه نگرانتان کرد، آن را با یک روانشناس در میان بگذارید.